Уважаемые посетители нашего сайта! Мы консультируем только Негосударственные Некоммерческие Организации исключительно по вопросам, касающимся их деятельности.
Все Ваши предложения или пожелания по работе Правовой консультации для ННО, пожалуйста, отправляйте по адресу
admin@lprc.uz
На Ваши вопросы отвечают
наши специалисты (чтобы посмотреть ответ на вопрос щелкните по вопросу левой кнопкой мыши).
1162.
13/08/2010
Ба иштироккунандагон (аъзохо) муассисхо ташкилоти нотич,оратй-нодавлатй чй хел талабхо гузошта мешавад?
Ответ: Ба иштироккунандагон (аъзохо), муассисхои ташкилоти нотич,оратй- нодавлатй дар моддаи 18 Конуни Ч,умхурии Узбекистон “Дар бораи ташкилоти нотич,оратй-нодавлатй” талабхои умумии зеринро нишон медихад (агар дар хуч,ч,атхои конун коидахои дигар нишон дода нашуда бошад):
55 шахсони ч,исмонии ба синни хаждах расида;
дар баробари хамин шахсони юридикй иштироккунандагон (аъзохо) муассисхои ташкилоти нотич,оратй-нодавлатй шуданашон мумкин аст.
1161.
13/08/2010
Дар низом чй хел маълумотхоро ба назар гирифтан лозим аст?
Ответ: Дар низоми ташкилоти нотич,оратй-нодавлатй мувофики моддаи 17 Конуни Чумхурии Узбекистон “Дар барои ташкилотхои нотич,оратй- нодавлатй” маълумотхои зерин ба назар гирифта мешавад:
45 ном, максад ва вазифахои ташкилоти нотич,оратй- нодавлатй, шакли ташкилй-хукукии он, худуди ба амал баровардани фаъолияти худ;
46 органхои рахбар ва сохтори ташкилоти нотич,оратй-нодавлатй;
47 мач,бурияти ч,алб намудани органхои тафтиш (аз руи зарурат, барои фоидхои ич,тимой-мач,бурй) ё ки аудиторхо (фирмахои аудиторй);
48 доиран ваколати органхои рахбар ва тартиби ташаккул ёбин онхо, муддати ваколати онхо, манзили доимии органи рахбар;
49 манбаъхои ташаккулдихии маблағхои пулй ва молу мулкхои дигар;
50 хукукхои дар барои идора намудани молу мулки ташкилоти нотич,оратй-нодавлатй ва кисмхои таркибии он;
51 тартиби аз нав ташкил намудан ва ба охир расонидан;
52 тартиби ба низом дохил намудани дигаргунихо ва иловахо;
53 коидахои ба хуч,ч,атхои конуни фаъолияти ташкилоти нотич,оратй- нодавлатй мукобил набуда;
нишонахои рамзии он (бо хохиши ТНН)
1160.
13/08/2010
Барои барпо намудани ташкилот (иттифок) чй гуна шартхои таъсиси шартнома дар назар дошта мешавад?
Ответ: Дар шартномаи таъсиси сохтани ч,амоа (иттифоки) ташкилотхои нодавлатй – нотич,оратй шартхои зеринро ба ухда бояд бигиранд (моддаи 16):
40 тартиби фаъолияти нишон додан дар сохаи сохтани ташкилот;
41 ба ихтиёри ташкилот додани молу мулки худ;
42 иштирок намудан дар фаъолияти ташкилот;
43 сардорй кардан ба фаъолияти ташкилоти нодавлатй – нотич,оратй;
44 шартхои аз таркиби ташкилот баромадани муассисхо нишон дода мешаванд.
Ба шартномаи таъсис мувофики шартномаи муассисхо шартхои дигар хам дахил намудан мумкин аст.
1159.
13/08/2010
Дар ташкили ташкилоти нодавлатй-нотич,оратй чй гуна хуч,ч,атхо лозим аст?
Ответ: Оиди ташкилоти нодавлатй-нотич,оратй Конуни Республикаи Узбекистон моддаи 16 барои ташкили он чунин хуч,ч,атхо пешбант шудааст.
38 Устави тасдикшудаи муассиси (аъзохои) он;
39 Аз тарифи иштироккунандагои тартабдодашунаи шартнома ва устави аз тарафи онхо тасдик шуда барои ташкилот;
Хуч,ч,атхои ташкилоти нодавлатй-нотич,оратй барои ташкилот ва иштирокчиён (аъзохо), ич,рои он мач,бурй аст.
1158.
13/08/2010
Манбаъхои ташаккул додани молу мулки ташкилотхои нодавлатй-нотич,оратй чихо шуданаш мумкин?
Ответ: Манбаъхои ташаккул додани ташкилотхои нодавлатй-нотич,оратй зеринхо шуда метовонанд.
33 Бадалхои дохилшавй ва аъзогй, агар онхо дар устав ба назар гирифта шуда бошанд;
34 Даромадхои аз муассисахо ва иштирокчиён як бор ё мунтазам ба даст меомада;
35 Эхсонхо ва бадалхои ихтиёрй – мулкй;
36 Даромадхои аз фаъолияти тадбиркорй ба даст омада, танхо бо максади устав истифода шаванда.
Дигар даромадхои дар конун таъкикнашуда.
1157.
13/08/2010
Ташкилоти нодавлатй-нотич,оратй чй хел мулк доштанаш мумкин?
Ответ: Молу мулки ТНН аз зеринхо иборат буданаш мумкин (моддаи 28):
28 бинохо, иншоотхо ва ч,ойхои зист;
29 ускунахо, инвентарь;
30 маблағхои пулй, аз хамин чумла пулхои мамлакатхои хорич,й;
31 коғазхои кимматбахо;
32 дигар молу мулкхо.
Молу мулки ташкилоти нодавлатй-нотич,оратй бо конун мухофизат карда мешавад.
1156.
13/08/2010
Ташкилоти нодавлатй-нотич,оратй бо тадбиркорй машғул шуданаш ва хам аз фаъолияти тадбиркорй фоида гирифтанаш мумкин аст ё не?
Ответ: Конуни Ч,умхурии Узбекистон “Дар бораи ташкилотхои нодавлатй-нотич,оратй” ба ТНН хукуки бо тадбиркорй машғул шуданро додааст (м-31), аммо ин фаъолият дар доирахои ба максади он мувофик ба амал бароварда шуданаш лозим аст.
Хамин тарик Конуни Ч,умхурии Узбекистон “Дар бораи ташкилотхои нодавлатй нотич,оратй ба ТНН барои ич,ро намудани максадхои устав хукуки барпо намудани тадбиркориро медихад”.
Даромадхое, ки аз фаъолияти тадбиркорй гирифта мешавад, ба максадхои устав барои ба амал баровардани шуъбахои дастурии ТНН сарф карда шуданаш лозим (моддахои 2, 7 ва 32).
1154.
13/08/2010
Ташкилоти нодавлатй-нотич,оратй ба худ чй гуна мач,буриятхоро мегирад?
Ответ: Ташкилотхои нодавлатй-нотич,оратй, ки ба хукукхои муайян сохиб аст, мач,буриятхои муайянро хам ба зиммаи худ мегирад. (моддаи-8) ТНН.
23 Ба хуч,ч,атхои конун риоя намудан;
24 Бо ахборотхои аз молу мулки худ ва маблағхои пулй фоида бурдан, шинос шудан ва озодии онро таъмин намудан;
25 Ба органхои ташкилотхои нодавлатй нотич,орати ба руйхатгиранда ба тадбирхо имконияти азодона даромаданро додан;
26 Ба органхои андоз ва статистика доир ба фаъолияти худ ахборот такдим намуданаш шарт;
27 Умуман ТНН барои ич,ро кардани вазифаи худ мувофики хуч,ч,атхои конун ба дигар муч,буриятхо хам сохиб мешаванд.
1153.
13/08/2010
Ташкилоти нодавлатй-нотич,оратй ба кадом хукукхо сохиб аст?
Ответ: Хукукхои асосии ТНН дар моддаи 7-уми Конуни Ч,умхурии Узбекистон “Дар бораи ташкилотхои нодавлатй – нотич,оратй нишон дода шудааст.” ТНН ба хукукхои зерин сохиб аст:
15 Хукукхо ва манфиатхои хукукии иштирокчиён ва аъзоёни худро химоя намудан;
16 Ба масъалахои гуногуни хаёти ич,тимой бо ташаббу баромад кардан, ба хокимияти давлат ва органхои идоракунй таклифхо даровардан;
17 Барои кор карда баровардани карорхои хокимиятхои давлатй ва органхои идоракунй яз руи тартиби хуч,ч,атхои конунй иштирок намудан;
18 Дар бораи фаъолияти худ ахборот пахн намудан;
19 Барои ич,ро кардани вазифахои дар устав додашуда;
20 Таъсис намудани нишонахои размии худ;
21 Доир ба масъалахои ба фаъолияти худ тааллукдор мувофики хуч,ч,атхои конунй ваколатхонахо кушодан;
22 Мувофики хуч,ч,атхои конунй ТНН ба дигар хукукхо хам сохиб аст.
Дар моддаи 29-уми Конуни Ч,умхурии Узбекистон “Дар бораи ташкилотихои нодавлатй-нотич,оратй” ба ТНН хукуки ба амал баровардани хар гуна фаъолияти бо конун таъкик нашуда дода мешавад.
Моддаи 31-уми Конуни Ч,умхурии Узбекистон “Дар бораи ташкилотхои нодавлатй-нотич,оратй” ба ТНН хукуки мувофики хуч,ч,атхо дар доирахои ба максади устави худ мувофик ба тадбиркорй машғул шудан дода шудааст.
Мохиятан, ТНН дар конуният бо хар гуна фаъолиятхо машғул шуданаш мумкин аст.
1151.
13/08/2010
Ч,й гуна шаклхои ташкилй-хукукии ташкилотхои нодавлатй-нотич,оратй мавч,уданд?
Ответ: ДДар Конуни Ч,умхурии Узбекистон “дар бораи ташкилотхои нодавлатй-нотич,оратй” доир ба барпо намудани ин ташкилотхо якчанд максадхо нишон дода шудааст.
3 Барои хукукхо ва манфиатхои конунии шахсони ч,исмонй ва юридикиро химоя намудан;
4 Барои кадриятхои дигари демократиро химоя намудан;
5 Барои сохиб шудан ба максадхои ич,тимой, маданй ва маърифй;
6 Барои конеъ намудани эхтиёч,оти маънавй ва дигар эхтиёч,оти номоддй;
7 Барои ба амал баровардани фаъолияти хайрия;
8 Ва бо дигар максадхои ич,тимоии фонданок тартиб дода мешавад.
ТНН адатан аз ч,амъият ё аз манфиатит сохаи алохида ба вуч,уд омада, инчунин барои конеъ намудани эхтиёч,оти аъзаёни ташкилоти алохида сохта мешавад. Мезонхои нишондодашуда дар замири таснифоти байналхалкй дар тарики ташкилотхое, ки барои манфиати аъзохои ташкилот.
Афсус ки дар Узбекистон аз фондаи ич,тимой ва аз манфиатхои аъзохои ташкилот баромада ташкил ёфтани ташкилотхои нодавлатй-нотич,оратй на дар конунияти ба тартибдарории фаолияти ТНН акси худро наёфтааст .
Аммо дар бисёр давлатхои ч,ахон ба андоз кашида шудани ТНН на факат ба максадхои ТНН, балки ба фаолияти он ба чй равона буданаш вобаста аст.
4. Ч,й гуна шаклхои ташкилй-хукукии ташкилотхои нодавлатй-нотич,оратй мавч,уданд?
Дар моддаи 10-уми Конуни Ч,умхурии Узбекистон “дар бораи ташкилотхои нодавлатй-нотич,оратй” шаклхои зерини ташкилй – хукукй нишон дода шудааст:
9 Ягонагин ч,амоатй;
10 Фонди ич,тимой
11 Муассиса
12 Иттифокат
13 Ягонагин ч,амоатй
Ягонагии ч,амоатй – ин ташкилоти ихтиёрии шахрвандони муттахиде мебошад, ки аз руи конун дар асоси муштарак будани манфиати худашон барои конеъ намудани эхтиёч,хои маънавй ва дигар эхтиёч,оти нодоимй тартиб дода мешавад.
14 Муассиса
Ташкилоти нодавлатй – нотич,оратй, ки барои ба амал баровардани вазифахои ич,тимой, маданй ва дигар вазифахои нотич,оратй аз ч,ониби шахсхои юридикй сохта мешавад, муассиса меноманд.
1150.
13/08/2010
Ташкилоти нодавлатй-нотич,оратй бо кадом максад ташкил карда мешавад.
Ответ: Дар Конуни Ч,умхурии Узбекистон “дар бораи ташкилотхои нодавлатй-нотич,оратй” доир ба барпо намудани ин ташкилотхо якчанд максадхо нишон дода шудааст.
3 Барои хукукхо ва манфиатхои конунии шахсони ч,исмонй ва юридикиро химоя намудан;
4 Барои кадриятхои дигари демократиро химоя намудан;
5 Барои сохиб шудан ба максадхои ич,тимой, маданй ва маърифй;
6 Барои конеъ намудани эхтиёч,оти маънавй ва дигар эхтиёч,оти номоддй;
7 Барои ба амал баровардани фаъолияти хайрия;
8 Ва бо дигар максадхои ич,тимоии фонданок тартиб дода мешавад.
ТНН адатан аз ч,амъият ё аз манфиатит сохаи алохида ба вуч,уд омада, инчунин барои конеъ намудани эхтиёч,оти аъзаёни ташкилоти алохида сохта мешавад. Мезонхои нишондодашуда дар замири таснифоти байналхалкй дар тарики ташкилотхое, ки барои манфиати аъзохои ташкилот.
Афсус ки дар Узбекистон аз фондаи ич,тимой ва аз манфиатхои аъзохои ташкилот баромада ташкил ёфтани ташкилотхои нодавлатй-нотич,оратй на дар конунияти ба тартибдарории фаолияти ТНН акси худро наёфтааст .
Аммо дар бисёр давлатхои ч,ахон ба андоз кашида шудани ТНН на факат ба максадхои ТНН, балки ба фаолияти он ба чй равона буданаш вобаста аст.
1149.
13/08/2010
Кто обязан погашать задолженность общественной организации в процессе ликвидации, в случае отсутствия денежных средств и имущества?
Ответ: В случае отказа ликвидационной комиссии в удовлетворении требований кредитора либо уклонения от их рассмотрения кредитор вправе до утверждения ликвидационного баланса юридического лица обратиться в суд с иском к ликвидационной комиссии. По решению суда требования кредитора могут быть удовлетворены за счет оставшегося имущества ликвидируемого юридического лица. Требования кредиторов, не удовлетворенные из-за недостаточности имущества ликвидируемого юридического лица, считается погашенными. Погашенными считаются также требования кредиторов, не признанные ликвидационной комиссией, если кредитор не обращался с иском в суд, а также требования, в удовлетворение которых решением суда кредитору отказано.
1148.
13/08/2010
Сохраняются ли какие права и обязанности у учредителя ННО, когда он выходит из состава ее членов.
Ответ: В случае выхода из состава некоммерческой организации всех ее членов, то такая ННО подлежит ликвидации. По общим правилам, участники некоммерческой организации не приобретают прав на переданные такой организации в собственность имущества и не отвечают по обязательствам ННО, в том числе и при выходе членов из ее состава. Но существуют предусмотренные законодательством исключения из этого правила, так, ст. 77 ГК РУз предусматривает, что члены ассоциации (союза) и иного объединения несут субсидиарную ответственность по их обязательствам в размере и в порядке предусмотренных ее учредительными документами.
(1) (2) (3) (4) (5) (6) (7) (8) (9) (10) (11) (12) (13) (14) (15) (16) (17) (18) (19) (20) (21) (22) (23) (24) (25) (26) (27) (28) (29) (30) (31) (32) (33) (34) (35) (36) (37) (38) (39) (40) (41) (42) (43) (44) (45) (46) (47) (48) (49) (50) (51) (52) (53) (54) (55) (56) (57) (58) (59) (60) (61) (62) (63) (64)